Gigantyczny segment został przeciśnięty pod torami

Po ponad dwóch miesiącach prac zakończyła się jedna z najtrudniejszych operacji inżynieryjnych podczas budowy obwodnicy Oświęcimia w ciągu drogi krajowej nr 44. Pod torami kolejowymi udało się przecisnąć ważący ponad 5,5 tys. ton betonowy segment, który został przesunięty na odległość 26 metrów. Dzięki zastosowaniu nowoczesnej technologii ruch pociągów na linii Oświęcim – Czechowice-Dziedzice odbywał się bez przerw.

Ogromna konstrukcja o wymiarach 22,7 m długości, 38,7 m szerokości i 8,5 m wysokości była stopniowo wpychana pod nasyp kolejowy przy użyciu 60 siłowników. Aby zapobiec przemieszczeniu się nasypu, po przeciwnej stronie torów wykonano specjalną przyporę stabilizującą, która teraz zostanie rozebrana.

Bezprecedensowa operacja

Przecisk pod torami wykonano w technologii pipe-roofing, stosowanej zazwyczaj przy budowie znacznie mniejszych przejść. W przypadku Oświęcimia rozwiązanie wykorzystano na niespotykaną dotąd w Polsce skalę. Wewnątrz betonowego segmentu znajdzie się miejsce dla sześciu pasów ruchu – czterech dla nowej obwodnicy i dwóch dla ulicy Ostatni Etap.

Zastosowanie tej technologii było konieczne ze względu na sąsiedztwo terenów byłego niemieckiego nazistowskiego obozu koncentracyjnego i zagłady Auschwitz-Birkenau, wpisanego na listę światowego dziedzictwa UNESCO. Budowa wiaduktu nad torami mogłaby zakłócić historyczny krajobraz tego miejsca, dlatego zdecydowano o poprowadzeniu drogi pod linią kolejową, bez wstrzymywania ruchu pociągów.

Obwodnica odciąży centrum Oświęcimia

Nowa, dziewięciokilometrowa obwodnica poprowadzi ruch tranzytowy poza centrum miasta i połączy Oświęcim z drogą ekspresową S1 Mysłowice – Bielsko-Biała. Trasa będzie miała po dwa pasy ruchu w każdym kierunku.

Budowa rozpoczęła się w listopadzie 2022 roku. Część odcinków została już udostępniona kierowcom, a zakończenie całej inwestycji planowane jest na jesień tego roku.

Droga krajowa nr 44 jest jednym z najważniejszych szlaków komunikacyjnych zachodniej Małopolski. Według danych Generalnego Pomiaru Ruchu z 2025 roku każdego dnia korzystają z niej dziesiątki tysięcy kierowców. Największe natężenie ruchu – ponad 25 tysięcy pojazdów na dobę – odnotowano na moście Jagiellońskim na Sole.

Inwestycja z poszanowaniem dziedzictwa UNESCO

Projekt obwodnicy został podporządkowany ochronie terenów byłych obozów Auschwitz i Birkenau. Powstały specjalne wały ziemne oraz ekrany porośnięte zielenią, które mają ograniczyć wpływ nowej trasy na otoczenie historycznych miejsc pamięci.

Przed rozpoczęciem inwestycji przygotowano specjalny raport oceniający jej oddziaływanie na obiekt wpisany na listę UNESCO. To pierwszy taki przypadek w Polsce, gdy realizacja inwestycji drogowej została tak ściśle powiązana z ochroną światowego dziedzictwa.

Koszt budowy obwodnicy Oświęcimia wynosi 467,7 mln zł. Inwestycja otrzymała wsparcie z funduszy Unii Europejskiej – ponad 249 mln zł z Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko oraz 150 mln zł z programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat i Środowisko.

źródło: GDDKiA, opr. wai